گروه سیاسی دفاعپرس میگویند: در سالهای اخیر، با تhếنس گسترده روابط بینالمللی و سرعت بالا در انتقال اطلاعات، رسانهها به یکی از مهمترین ابزارهای تأثیرگذار بر جوامع تبدیل شدهاند. این تأثیر میتواند هم در جهت تاکید بر وحدت و همبستگی میان ملتها، و هم به عنوان ابزار تفرقه و آشفتگی مورد استفاده قرار گیرد. این نقش رسانهها در حوزههای مختلفی از جمله سیاسی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی مشهود است و میتواند تأثیر عمیقی بر تعاملات بینالمللی بگذارد.
از طرفی، نباید از نقش رسانههای غرب که برای دستیابی به اهداف خاص خود، تلاش میکنند روایت خود را بر افکار عمومی مسلط کنند، صرف نظر شد. کشورهای غربی با بودجههای زیاد و راهاندازی شبکههای رسانهای گسترده، به خصوص برای تأثیرگذاری بر جوامع اسلامی، نقش مهمی ایفا کردهاند.
رهبر معظم انقلاب اسلامی نیز در یکی از سخنرانیهای خود، بر اهمیت استفاده از رسانهها برای تقویت وحدت جهان اسلام تأکید کردهاند. بر اساس ایشان، رسانهها میتوانند بعنوان مسیری برای تبادل اطلاعات و آگاهیهای ضروری در حوزههای مختلف از عرصههای سیاسی تا فرهنگی و اجتماعی عمل کنند و به بهبود درک متقابل میان کشورهای اسلامی کمک کنند. اما پروژههایی نیز وجود دارند که هدف آنها ایجاد تفرقه و اختلاف در جهان اسلام است.
یکی از این پروژهها، اسلامهراسی رسانهای است که با بودجههای بالا از سوی اندیشکدهها، نهادهای دولتی و سازمانهای رسانهای غربی تغذیه میشود. برای مثال، در سال ۲۰۱۱، اسنادی منتشر شد که نشان داد دولت آمریکا بودجههای قابل توجهی را برای تأمین مالی رسانههایی که هدفشان تضعیف چهره اسلام بوده، اختصاص داده است. شبکههایی مانند BBC Persian و Iran International نیز به تولید محتواهایی علیه کشورهای اسلامی مشغول هستند.
پروژههای دیگری نیز وجود دارند که از طریق حمایت مالی از فیلمها و سریالهای تحریفکننده تاریخ اسلام و چهره مسلمانان، به افزایش اسلامهراسی کمک میکنند. فیلمهای هالیوودی مانند “American Sniper” و “Zero Dark Thirty” نقش بزرگی در تقویت اسلامهراسی داشتهاند. در این میان، جنگ فرهنگی گستردهای که از سوی غرب علیه ارزشهای اسلامی به راه آمده، حوزههای مختلف را از قبیل موسیقی، شبکههای اجتماعی و تولید محتوای دیجیتال شامل میشود.
در مقابل، رسانههای اسلامی نیز باید رویکردی فعال برای مقابله با این الجrouletteهای مخرب داشته باشند. تولید محتوایی که بر اشتراکات مذهبی، فرهنگی و تاریخی مسلمانان تأکید دارد، یکی از مهمترین راههای مقابله است. برای نمونه، شبکههایی مانند پرس تیوی توانستهاند در برابر هژمونی رسانهای غرب مقاومت کنند و روایتی مستقل از تحولات منطقه ارائه دهند. در پی تلاشهایش برای تصویربرداری واقعی از جریانهای مختلف، پرس تیوی بهویژه در دوران جنگ سوریه، نقش مهمی در آگاهسازی عمومی ایفا کرده است.
در نهایت، رسانهها در جهان معاصر نهفقط ابزار اطلاعرسانی، بلکه ابزاری استراتژیک در جنگ نرم، دیپلماسی عمومی و تعاملات بینالمللی هستند. اگر رسانههای اسلامی بتوانند با برنامهریزی دقیق و تولید محتوای مناسب، برای تقویت وحدت امت اسلامی و مقابله با جریانهای تفرقهافکن، نقش خود را بهخوبی ایفا کنند، میتوانند تأثیر قابل توجهی داشته باشند.